दार्चुला — विश्व सामाजिक न्याय दिवस आज नेपालसहित विश्वभर विभिन्न कार्यक्रमका साथ मनाइँदैछ। समाजमा विद्यमान असमानता, विभेद, गरिबी, बेरोजगारी र सामाजिक बहिष्करणजस्ता चुनौतीलाई सम्बोधन गर्ने उद्देश्यले सन् २००७ नोभेम्बर २६ मा United Nations General Assembly ले प्रस्ताव पारित गरेपछि सन् २००९ देखि प्रत्येक वर्ष फेब्रुअरी २० मा यो दिवस मनाउन थालिएको हो।
सामाजिक न्यायको मूल भावना भनेको जाति, लिङ्ग, धर्म, रंग, अपांगता वा सामाजिक–आर्थिक अवस्थाका आधारमा कुनै पनि भेदभाव नगरी सबैलाई समान अवसर र अधिकार उपलब्ध गराउनु हो। International Labour Organization का अनुसार निष्पक्षता, समानता र व्यक्तिलाई आफ्नो जीवनको दिशा निर्धारण गर्ने अधिकार सुनिश्चित गर्नु नै सामाजिक न्यायको आधारभूत मर्म हो।
सामाजिक न्यायलाई दिगो शान्ति र समृद्धिको आधारका रूपमा लिइन्छ। यद्यपि, विश्वका धेरै मानिस अझै पनि विभेद, शोषण र अवसरबाट वञ्चित अवस्थामै छन्। यस दिवसले सरकार, संघ–संस्था र नागरिक समाजलाई समावेशी र न्यायपूर्ण समाज निर्माणतर्फ थप सक्रिय हुन प्रेरित गर्ने विश्वास गरिएको छ।
नेपालमा पनि सामाजिक न्याय र समावेशी विकासलाई प्राथमिकतामा राख्दै विभिन्न नीति तथा कार्यक्रम सञ्चालन भइरहेका छन्। संघीय, प्रदेश तथा स्थानीय तहका सरकारसँगै अन्तर्राष्ट्रिय साझेदार संस्थाहरूले महिला, बालबालिका, युवा तथा विपन्न समुदायको अधिकार संरक्षण, वातावरणीय सन्तुलन र समान अवसर सुनिश्चित गर्न पहल गरिरहेका छन्। सामाजिक न्याय दिवसले सबै नागरिकलाई न्याय, समानता र मर्यादित जीवनका पक्षमा साझा प्रतिबद्धता जनाउन आह्वान गरेको छ।सामाजिक न्याय दिवस आज, समानता र अधिकार सुनिश्चित गर्न आह्वान